Esra isminin anlamı ve kökeni

Türkiye en çok kullanılan 38. bayan ismi ile ilgili araştırdıklarımızı yazalım bugünde..

Kendi adımın manasını anlatmaya çalıştığım yazımda yorum yapan bir arkadaş istemişti adının anlamını.. Çok uzun zaman geçti üzerinden ama affetsin artık.

Esra ismi TDK’ye göre en çabuk, pek çabuk demek. Kökeni ise Arapça.

Neredeyse tüm internette ve isim sözlüklerinde, esranın anlamıyla ilgili yazılarda buna yakın anlamlar verilmiş: hızlı, daha hızlı, çabucak…

Bunun yanında Esra isminin Kur’an-ı Kerim’de geçtiğini ve anlamının gece ya da gece yürüyüşü anlamına geldiği de söyleniyor.. Esra kelimesi Kur’an’da İsra suresinde geçiyor.

سُبْحَانَ الَّذِي أَسْرَى بِعَبْدِهِ لَيْلاً مِّنَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الأَقْصَى الَّذِي بَارَكْنَا حَوْلَهُ لِنُرِيَهُ مِنْ آيَاتِنَا إِنَّه هُوَ السَّمِيعُ البَصِيرُُ

(Subhânellezî esrâ bi abdihî leylen minel mescidil harâmi ilel mescidil aksallezî bâreknâ havlehu li nuriyehu min âyâtinâ, innehu huves semîul basîr )
(Bir kısım ayetlerimizi kendisine göstermek için, kulunu bir gece Mescid-i Haram'dan, çevresini bereketlendirdiğimiz Mescid-i Aksa'ya götüren O (Allah) yücedir. Gerçekten O, işitendir, görendir.)

Daha önce de dediğim gibi Kur’an’daki anlamıyla gece, gece yürüyüşü gibi anlamlara geliyor..

Arapça’da peş peşe gelen, ardı ardına sıralanan, bir silsile halinde devam eden gibi anlamlarda da kullanılıyormuş. Bir de bir sözlükte karanlıkta yer gösteren manası vardı... Sanırım İsra suresindeki anlamıyla özleştirilmeye çalışılmış..

Arapça’dan başladık, İslam dininden devam ettik. Şimdi sırada Yahudilik var.

Esra’nın; Yahudileri Babil’deki esaretten kurtarıp Kudüs’e getiren ve İsrailoğulları’nın başka ırklarla evlenmesini yasaklayan Ezra (Kur’an’da Üzeyir diye geçeiyor) isminden türediği de söylenmektedir. Eski Ahit’te Ezra adında bir bölüm de bulunmaktadır. Bundandır ki Yahudilerde Esra – ya da Ezra- ismi bir erkek ismidir.

Bir takım sözlüklerde de esra ile esrar -gizem- arasında bir bağlantı olduğu söyleniyor ama bu iddia hiçbir temel üzerine oturtulamamış.

Bir internet sitesinde de Esra isminin anlamı altına birçok yorum bırakılmış. Kanımca çoğu uydurma… O yorumlara göre Esra ismi çok çabuk âşık olan, sevdiği uğruna deli divane olan, çabuk sıkılan gibi anlamlara geliyor.

Ekşi sözlükte de -sanırım gece yolculuğu, Peygamberimizin miracı göz önünde bulundurulmuş- ulaşılmaz, yüce, yükselmek gibi anlamlarının olduğu söylenmiş. Hatta prematüre doğan kızlara Hatice gibi Esra adının da verildiğini iddia edilmiş.

Osmanlıca olarak da sır, esrar -esrarengizdeki esrar-, asma filizi, başı kırmızı gövdesi beyaz olup kum içinde bulunan bir böcek gibi anlamlara geldiği söyleniyor ama sadece bu.. İspatlanamamış..

Yunancada Tanrının yardımı demekmiş.

Farsçada da çöl çiçeği demekmiş.

İşte böyle. Biraz karışık oldu ama şimdi bir özet geçelim.

Esra Arapça kökenli ve genelde çabuk, hızlı anlamı üzerinde durulmuş. Bunun yanında gece yolculuğu, giz, çöl çiçeği gibi anlamlarının olduğu söyleniyor ama sadece bu. Musevilerde erkek ismi olarak kullanılıyor..

Bence narin, hoş, pembe dünyaların beyaz düşü olabilecek bir isim. Ablama da yakışıyor.  

İsminizle iyi geçinmeniz dileğiyle..  

not: Bu yazı hazırlanırken çeşitli ansiklopediler, bir kaç dini kitap, Kur'an-ı Kerim, wikipedia, TDK internet sitesi, bazı forumlar, bir kaç blog ve fikirlerim kullanılmıştır.

Bu yazı 19.12.2008 tarihinde Kelimelerin Soyağacı için yazılmıştır.

12 yorum:

ben esra adımdan çok memnunum ve çok güzel bir isim

benim de esra adın da çok sevdiğim bir ablam var. onu çok seviyorum. ismi gibi kendisi de süper birisidir. esra ablamı çok seviyorum.şuan kendisi bursa da umarım her zaman benim yanım da bursa da kalır. herkese teşekkürler. esra ablamı çok seviyorum.

Bende çok teşekkür ederim

surede "esrâ" diye geçtiğini iddia ettiğiniz kelimedeki "e" harfi açık "e"dir. dil öğrenenler ve arapça bilenler açık ve kapalı "e" harfinin arasındaki derin farkı bilirler.

esra tdk'nın sözlüğünde geçen anlamdadır. çabuk, art arda gelen, seri anlamları vardır.

sizin öne sürdüğünüz gibi surede geçen "esra" o şekilde telefuz edilmez ve aslında esra diye de yazılmaz. e ile i arasında bir ses çıkar ve "isra" kelimesine daha yakın şekilde telafuz edilir. türkçeye de "isra" diye geçmesinin nedeni budur.

esra ismi biraz yaygın fakat anlamı pek büyülü olmayan bir isim. anlamının kıtlığından ötürü "isra" suresine atıf yapılması da pek hoş değil.

bu ismin anlamı çok süper kendi ismimmi artık nedense çok çok sewiyoum

Esra’nın anlamı çogu sitede ‘çok çabuk, çok hızlı’ diye geçiyor ve bu yüzden insanlar bu isimi anlamsız buluyor. Fakat Esra hem Kuran-ı-Kerim’de geçen hem de çok güzel anlamları olan bir isim! Kuran-ı-Kerim’in 17. suresi olan Isra suresi telaffuzu dolayisiyla Türkçe’ye ‘Esra’ olarak geçmiştir.

Bu surede Hz. Peygamberimiz’in miraç gecesi anlatılıyor. Esra gecesi miraç gecesin’in ilk kademesidir, yani Hz. Muhammed’in Mekke’den Mescid-i Aksa’ya gitmesi. Bu sırlı yolculuk gece olduğundan Esra‘nın anlamı ‘gece yolculuğu, karanlıkta yol gösteren, sırlı, gizemli’. Miraç olayı Resulullah’ın Kur’an-ı Kerim’den sonra en büyük mucizesidir.Bu gecede 5 vakit namaz farz kılınmıştır.

Esra’nın geçtigi ayet :
سُبْحَانَ الَّذِي أَسْرَى بِعَبْدِهِ لَيْلًا مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى الَّذِي بَارَكْنَا حَوْلَهُ لِنُرِيَهُ مِنْ ءَايَاتِنَا إِنَّه هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ (Subhânellezî esrâ bi abdihî leylen minel mescidil harâmi ilel mescidil aksallezî bâreknâ havlehu li nuriyehu min âyâtinâ, innehu huves semîul basîr(basîru).)

Türkçe’de anlamı:
Bir kısım ayetlerimizi kendisine göstermek için, kulunu bir gece Mescid-i Haram’dan, çevresini bereketlendirdiğimiz Mescid-i Aksa’ya götüren O (Allah) yücedir. Gerçekten O, işitendir, görendir.

Esra’nın diğer anlamları:
Çok çabuk,en süratli (Arapça)

Asma filizi, başı kırmızı gövdesi beyaz olup kum içinde bulunan bir böcek(Osmanlıca).

Çöl çicegi (Farsça).Tanrı’nın yardımı (Yunanca).

Bir peygamber ismi (Ibranice)

Bu güzel kız ismini tüm anne ve baba adaylarına öneriyorum ve bu ismin anlamsız olmadığını herkese duyuruyorum!

bu siteyi kim oluşturdu ise çok sağolsun.tebrikler ve teşekkürler.

benim adımda esra ben adımı seviyorum bana farklı olduğumu hissettiriyor :)

Evet cok güzel bi isim benim adımda esra yeni öğrendm anlamını bence herkese koyulmalı.

Ayetin turkce mealinde gecen geceleyin kelimesini "leylen" karsiliyor. Esra burada daha farkli anlamda.

yaziniz için çok tskkür.

Cok iyi :) teşekkürler..

Yorum Gönder